W sercu uzdrowiskowej Kudowy-Zdroju, przy ulicy Zdrojowej, mieści się miejsce, które od ponad dwóch dekad przyciąga rodziny z dziećmi i nostalgicznych dorosłych. Muzeum Zabawek to prywatna kolekcja licząca ponad 5 tysięcy eksponatów, rozłożona na 400 metrach kwadratowych powierzchni wystawienniczej. To największa tego typu ekspozycja w Polsce, a zarazem dowód na to, że zabawki potrafią opowiadać historie równie ciekawe jak stare fotografie czy pamiętniki.

Historia rodzinnej pasji

Wszystko zaczęło się od rodzinnych pamiątek. Maria i Mirosław Ozierańscy przechowywali w domu zabawki przekazywane z pokolenia na pokolenie, aż w pewnym momencie okazało się, że kolekcja rozrosła się do rozmiarów, które wymagały osobnego pomieszczenia. Znajomi zaczęli przynosić niechciane zabawki, często zniszczone i zapomniane na strychach. Z czasem pozyskiwanie eksponatów i odkrywanie ich historii stało się zajęciem całej rodziny.

W grudniu 2002 roku Ozierańscy otworzyli pierwsze w Polsce prywatne muzeum zabawek – początkowo w zaledwie dwóch salach. Popularność przeszła ich najśmielsze oczekiwania. W 2006 roku kolekcja przeniosła się do obecnej lokalizacji przy ulicy Zdrojowej 46b, gdzie ma znacznie więcej przestrzeni. Sukces kudowskiego muzeum sprawił, że w 2010 roku powstała druga filia w Krynicy-Zdroju, którą prowadzą już dzieci założycieli.

Najstarsze eksponaty w muzeum mają ponad 2000 lat – to gliniане figurki i lalki z czasów starożytnych, które pokazują, że dzieci bawiły się zabawkami od zarania dziejów ludzkości.

Co zobaczysz w dwunastu salach

Muzeum podzielone jest na 12 sal tematycznych, z których każda prezentuje inny rodzaj zabawek. Spacer po ekspozycji to podróż przez epoki – od antyku po lata 80. XX wieku. Największe wrażenie robią zabawki blaszane, kiedyś produkowane masowo w europejskich fabrykach, dziś już prawdziwe rarytasy. Kolorowe samochodziki, pociągi z nakręcanym mechanizmem, roboty – wszystko to za szybami gablot, ale prezentowane w sposób, który pozwala docenić detale i kunszt wykonania.

Są tu teatrzyki domowe, które przed erą telewizji zapewniały dzieciom rozrywkę podczas rodzinnych wieczorów. Kolekcja lalek obejmuje egzemplarze z różnych krajów i epok – od porcelanowych panenek w wiktoriańskich strojach po plastikowe lalki z PRL-u. Miłośnicy militariów znajdą tu całą sekcję poświęconą zabawkom „chłopięcym” – ołowiane żołnierzyki, modele czołgów, samoloty.

Nie brakuje też zabawek optycznych, samograjów czy szopek bożonarodzeniowych. Osobną przyjemność stanowi odnajdywanie zabawek z kultowych filmów i seriali – tych, które każde dziecko lat 80. i 90. chciało mieć pod choinką. Część ekspozycji poświęcona jest klockom – od drewnianych zestawów z początku XX wieku po pierwsze serie plastikowych konstrukcji.

Dla kogo jest to muzeum

Wbrew pozorom to nie dzieci są tu najbardziej zachwycone. Dorośli, szczególnie ci po czterdziestce, potrafią spędzić przy gablotach znacznie więcej czasu niż zakładali. Rozpoznawanie zabawek z własnego dzieciństwa, wspominanie tego, co się miało albo o czym się marzyło – to działa jak maszyna czasu.

Dla młodszych dzieci wizyta może być nieco wymagająca. Wszystkie zabawki są za szybami, więc nie ma możliwości dotknięcia czy zabawy. Kilkulatkowi może się znudzić po 20 minutach, choć audio przewodnik potrafi zatrzymać uwagę starszych dzieci. Najlepiej sprawdza się wizyta z dziećmi w wieku szkolnym, które już rozumieją koncepcję muzeum i potrafią docenić różnice między zabawkami z różnych epok.

Muzeum odwiedziło już niemal milion osób, a oceny w Google przekraczają 4,5 gwiazdki na podstawie kilku tysięcy opinii – to jeden z najlepiej ocenianych punktów turystycznych w Kudowie-Zdroju.

Audio przewodnik i sposób zwiedzania

Zwiedzanie jest indywidualne, we własnym tempie. Przy wejściu można bezpłatnie wypożyczyć mini walkman z audio przewodnikiem albo pobrać aplikację „MOVI Guide” na telefon. Warto mieć ze sobą słuchawki. Przewodnik prowadzi przez kolejne sale, opowiadając ciekawostki o eksponatach i kontekście historycznym. Bez niego można przegapić wiele fascynujących szczegółów.

Na spokojne zwiedzanie warto zarezerwować 50-70 minut. Można oczywiście przejść szybciej, ale wtedy traci się połowę uroku tego miejsca. Najlepiej wybrać się w dni powszednie rano lub po południu – w wakacyjne weekendy bywa tłoczno, choć kolejki do kasy nie są długie.

Lokalizacja i dojazd

Muzeum znajduje się przy ulicy Zdrojowej 46b, w centrum uzdrowiskowej części miasta. Z głównego deptaka to kilka minut spacerem. Dla zmotoryzowanych jest bezpłatny parking bezpośrednio przy muzeum – niewielki, na kilka samochodów, ale wyłożony kostką brukową, więc nawet po deszczu nie ma problemu z błotem.

Kudowa-Zdrój leży przy granicy z Czechami, w malowniczej okolicy Gór Stołowych. Z Wrocławia to około 100 kilometrów, z Kłodzka niecałe 30. Dojazd jest prosty – główną drogą wojewódzką, dobrze oznakowaną. Muzeum można połączyć z wizytą w Parku Zdrojowym, Kaplicą Czaszek w pobliskim Czermnej czy wycieczką do Błędnych Skał.

Ceny biletów i godziny otwarcia

Bilety kupuje się na miejscu – można płacić gotówką i kartą. Dzieci poniżej 4 lat wchodzą za darmo. Ceny są umiarkowane, co przy wielkości kolekcji stanowi całkiem dobrą wartość.

Godziny otwarcia zależą od sezonu:

• Maj – sierpień: codziennie 9:00-18:00
• Wrzesień: codziennie 10:00-18:00
• Październik – kwiecień: codziennie 10:00-17:00
• W listopadzie, grudniu i marcu poniedziałki są nieczynne
• Muzeum zamknięte w pierwszy dzień Wielkanocy, 1 listopada oraz 24 i 25 grudnia

Przed wizytą warto sprawdzić aktualne godziny na stronie muzeum – zdarza się, że w sezonie zimowym są korekty w rozkładzie. Kontakt: telefon 691 408 713, email [email protected].

Kolekcja wciąż się rozrasta – właściciele odnawią zabawki, pozyskują nowe eksponaty i zmieniają sposób prezentacji, więc nawet osoby, które były tu kilka lat temu, mogą znaleźć coś nowego.

Muzeum Zabawek w Kudowie-Zdroju to miejsce, które działa na wyobraźnię i pamięć. Nie jest to typowa atrakcja „dla dzieci” – to raczej przestrzeń, gdzie pokolenia mogą się spotkać przy wspólnych wspomnieniach i odkrywać, jak zmieniał się świat dzieciństwa. Warto wpaść tu na godzinę, szczególnie jeśli pobyt w Kudowie trwa dłużej niż jeden dzień i szukasz alternatywy dla spacerów po parkach.